Blog

Stress

De één heeft stress omdat hij vanwege het voortdurend thuiswerken de uitdaging mist, en het contact met collega’s; de ander heeft stress omdat hij niet mag thuiswerken, en collega’s telkens te dichtbij ziet komen. Sommigen zijn gestrest omdat ze het in deze tijd extra druk hebben; anderen zijn gestrest omdat ze al maanden vrijwel niets hebben kunnen doen. Verder leveren de corona-maatregelen niet alleen stress op bij wie er onder lijdt, maar ook bij wie ze moet handhaven.

Hebben gelovige christenen geen last van stress? Was het maar waar! Wel hebben christenen bij zichzelf een belangrijke oorzaak ontdekt van stress: het irreële verlangen om zelf zo sterk te zijn dat je God niet nodig hebt. Want zie dat maar eens vol te houden! Het veroorzaakt een continue angst om te falen, angst voor eenzaamheid maar ook voor te grote drukte, angst dat je wordt doorzien maar ook angst dat je niet gezien zou worden, angst voor de dood maar ook angst voor het leven. Kortom: stress.

Wie tot God terugkeert, is dat niet meteen kwijt. Maar we leren van Christus Jezus, hoe die zich begaf in onze gestreste wereld. Dat liet Hem niet onaangedaan. In het zicht van het kruis was Hij bepaald niet stoer. Als een bang kind vluchtte Hij naar zijn Vader. Maar wonderlijk: daar vond Hij vrede. Het vertrouwen op God hielp Hem om het leven los te laten en de dood te overwinnen. Want God sleepte Hem er doorheen.

Kornelis Harmannij

Saai

Nog nooit waren kinderen en tieners zo enthousiast bij het idee weer naar school te mogen gaan. Want thuis leren? Dat is eventjes leuk, maar daarna vooral saai.

Het weer werkt ook al niet mee. De wintermaanden kennen veel grauwe dagen. Soms heb je het gevoel dat het hele leven een saaie boel geworden is.

We kijken dus uit naar de lente, als het wat vrolijker wordt. En de zomer, als hopelijk alles weer mogelijk is. Wat zullen we blij zijn, als we eindelijk weer gewoon naar de kerk kunnen!

Zou het? Want vonden we voorheen ook kerkdiensten niet vaak saai? En zullen we dat na verloop van tijd niet opnieuw zeggen? Alles wat nieuw is of wat je een tijd hebt moeten missen, is spannend en mooi. Maar na verloop van tijd went het weer.

Ik ontmoet mensen die daarom zelfs niet verlangen naar een eeuwig leven. Want een eindeloos leven, dat klinkt best wel saai.

En ze hebben gelijk. Tenminste, als je God er buiten houdt. Want er is maar één ding dat nooit verveelt: het kennen van God, en het beleven van zijn goedheid in Christus Jezus. Zonder Hem hoeft voor mij het eeuwige leven ook niet. Maar met het zicht op Gods hemelse trouw zal ik me nooit vervelen.

Het leuke is: daar mag je vandaag al mee beginnen. Laat je boeien door Gods Geest. Dan wordt het leven weer de moeite waard. Dan wordt zelfs een kerkdienst een hoogtepunt.

Kornelis Harmannij

Erger

Elke keer denk je dat het niet erger kan, en elke keer gebeurt het toch. Het lijkt zelfs alsof we eraan wennen. In het begin schrik je nog, maar later denk je: toe maar, dit kan er ook wel bij.

Ik heb het natuurlijk over Corona, met alle maatregelen daaromheen. Maar het geldt evengoed voor andere problemen thuis of op het werk of waar ook maar. Steeds het gevoel dat we aan het verliezen zijn. Het wordt alleen maar erger, hoor je dan.

Als ik Gods woorden goed begrijp, konden we dat ook wel verwachten. Het kwaad in de wereld is een steeds verder doorvretende macht. De dynamiek van de duivel is dat hij er graag nog een schepje bovenop doet. Inderdaad, als het aan hem ligt, wordt het alleen maar erger.

God zelf werkt anders. Hij laat het kwaad zijn gang gaan, tot het vastloopt in zijn eigen dwaasheid. En dan opeens, als eigenlijk niemand er nog op rekende, komt onze God met een wonderlijke, ongedachte vorm van bevrijding.

Jezus liet het zien als Hij mensen genas: na een lang ziekteproces opeens volledig hersteld! En natuurlijk liet Hij het vooral zien in zijn eigen levensweg: steeds meer tegenwerking, uiteindelijk zelfs veroordeeld en gekruisigd. En dan opeens: levend en wel, op weg naar de hemel.

Dus ja, reken er op dat het steeds een graadje erger wordt. Maar zolang God leeft, breekt ook telkens zijn dag door. Tot eenmaal de grote Dag, wanneer alles goed komt.

Kornelis Harmannij

Tunnel

Er is licht aan het einde van de tunnel! Fijn, maar we zitten nu nog in het donker. Hoe kan ik voorkomen dat ik onderweg toch nog omval?

Misschien is het dat je uitkijkt naar de dag dat je schulden zijn weggewerkt. Of naar het moment dat de corona-maatregelen worden opgeheven. Of als je na een ernstige ziekte weer begint op te krabbelen. En waar we als christenen vooral naar uitkijken: dat Christus Jezus zal komen om alles recht te zetten. Ooit wordt het goed! Maar wat moet ik nu, zolang ik nog ploeter in de donkere tunnel?

Daarom is het zo mooi dat God in de Bijbel niet alleen beloften geeft voor de toekomst, maar ook laat zien hoe Hij in het verleden al mensen vooruit hielp. Het mag ons ervan overtuigen dat Hij ons vandaag niet in de steek laat.

Je ziet dat vooral aan Jezus zelf. Hij is niet de persoon die ons aan een lichte hemelpoort staat op te wachten; Hij heeft ons opgezocht in de situatie waarin we nu leven. Hij is zelfs voor ons de donkere tunnel van de dood binnengegaan, om er levend weer uit te komen.

Het effect is wat wij noemen: de heilige Geest. God geeft hier en nu houvast door zijn woorden en daden. Hij geeft ons zekerheid dat Hij ons in liefde wil dragen en verdragen. Dat houdt Hij vol tot de dag aanbreekt. De God van het licht kent jou ook in het donker.

Kornelis Harmannij

Hoop

We hopen allemaal dat het komende jaar beter wordt dan het vorige. Het vaccin komt er aan! En nu maar hopen dat het werkt. En dat genoeg mensen bereid zijn om zich te laten vaccineren. En dat het nog op tijd is om een derde dodelijke golf te voorkomen. En dat er niet een nieuw virus opduikt waar dit vaccin niet voor helpt.

We hopen, we hopen, bijna tegen de klippen op. Want het blijft natuurlijk onzeker. Geen mens die weet welke verrassingen ons nog te wachten staan. Met wat voor nieuwe problemen krijgen we dit jaar te maken? We hopen maar dat het meevalt.

Nu is ‘hoop’ ook een kernwoord uit het christelijk geloof. Geloof, hoop en liefde, weet u wel? Met die woorden is iets bijzonders aan de hand. Als je ze los gebruikt, hebben ze nauwelijks zeggingskracht. ‘Ik geloof het wel’: dat klinkt niet overtuigend. ‘Ik hoop het’: dan weet je nog niks. ‘Liefde’: een leuke droom tot ie uiteenspat.

Pas in de verbinding met God worden deze woorden sterk. We kennen Gods liefde, bewezen in zijn Zoon, Christus Jezus. En dus geloven we rotsvast in Hem. En zo hopen we ook op Hem: Hij komt zijn beloften na. Gods regering kent geen missers. Hij weet wat Hij wil en Hij kan het doen.

Daarom blijven wij hopen, zeker. Zelfs op dat vaccin. We ontvangen het vol vertrouwen uit de hand van God. Want op Hem hebben wij al onze hoop gevestigd.

Kornelis Harmannij

Verloren

Het afgelopen jaar wordt al een verloren jaar genoemd. Zoveel plannen die niet door konden gaan, zoveel activiteiten die werden stilgelegd, zoveel waardevols dat misschien nooit meer terugkomt.

Speciaal wordt wel gesproken over een verloren generatie onder de jongeren. Want juist als je jong bent, heb je unieke ervaringen in werk en relaties, die je je hele leven bijblijven. Maar wat als die ervaringen een groot leeg gat zijn? Je kunt dat later moeilijk meer inhalen.

Het klinkt daarom misschien merkwaardig als Jezus leert om ons leven te verliezen (je leest dat bijvoorbeeld in Marcus 8:35). Toch blijkt het telkens waar te zijn: wie wanhopig probeert om alles overeind te houden, merkt telkens dat het hem niet zal lukken. Maar wie het overgeeft aan God, wordt door Hem verrast met een leven van blijvende waarde.

Jezus heeft daarvan zelf het bewijs geleverd. Toen Hij als vroege dertiger werd geëxecuteerd, leek Hij verloren. Zijn leven, zijn reputatie, zijn volgers, alles weg. Toch zeggen wij vandaag dat van niemand het bestaan zo waardevol is geweest als dat van Hem. Want het leven dat Hij verloor, werd door zijn hemelse Vader weer opgeraapt en voor eeuwig vastgezet.

Laat het voorbije jaar dan voor onze beleving een verloren jaar zijn. Aanvaard dat verlies en houd je lege handen open voor God. Want Hij gaat onbelemmerd door op weg naar zijn Rijk. Hij laat geen jaar, zelfs geen dag, verloren gaan. Wie bij Hem aanhaakt, mag blijvend delen in die winst.

Kornelis Harmannij

Stil

Het ziet ernaar uit dat het een stille Kerst zal zijn dit jaar. Geen grote zangavonden of koorconcerten. Geen uitgebreid kerstdiner met vrienden en familie. Hooguit met een paar mensen naar de kerk.

Noem dat gerust een gemis. Want het was niet echt een ‘stille nacht’, toen Jezus geboren werd. Een hemels leger van engelen zong in het buitengebied van Betlehem over ‘Eer aan God’. Terecht dus als er juist rond Kerst veel gezongen wordt. En jammer wanneer dat nu niet kan.

Ook het organiseren van een kerstdiner past bij de stijl van Jezus. De verhalen die Hij vertelde, eindigen nogal eens met een feestmaal. Zelf was Hij vaak op feestjes te vinden. Of beter: overal waar Hij kwam en werd geloofd, daar werd het feest.

Helaas was dat feest niet algemeen. Mensen roddelden over die feestende Jezus. Zelf deden ze er natuurlijk niet aan mee. Zij zouden die Zoon van God wel even leren hoe het in deze wereld toegaat. Ze maakten het voor Hem tot een hel van afwijzing.

Het blijft een eeuwig wonder dat Jezus zich toen niet terugtrok, maar voor deze wereld door het vuur ging. Ja, daar mag je stil van worden, van zoveel liefde.

Zo mogen we in deze tijd van stilte de juiste orde weer ontdekken. Niet wij maken Kerst, maar Kerst maakt ons. Laat je nu in alle rust volstromen met dankbaarheid voor Christus’ komst. Dan zijn we straks, als het weer kan, niet meer te houden!

Kornelis Harmannij

Eenheid

Eenheid, het is iets waar je je graag voor inzet. Want hoe vaak hoor je niet dat een samenleving of groep ‘tot op het bot verdeeld’ is? Mooi als je daar iets aan kunt doen.

Dat valt overigens nog niet mee. Wie werkt aan eenheid, merkt telkens dat hij nieuwe verdeeldheid veroorzaakt. Want de eenheid die hem voor ogen stond, wordt door anderen weer afgewezen: we willen wel samen, maar niet zo!

Het aanwijzen van een gezamenlijke vijand lijkt soms te helpen. Maar het is slechts tijdelijk en het is maar schijn: de onderliggende verdeeldheid blijft en speelt zomaar weer op. Zoals je jeuk ook niet verdrijft met krabben; je kunt het er alleen tijdelijk mee onderdrukken.

Echte eenheid komt alleen van God, die zegt dat Hij één is. Maar welke God is dat, en bestaat Hij wel echt, en wat mag ik van Hem geloven? Het opleggen van één bepaald godsbeeld zal de verdeeldheid niet kunnen wegnemen. Er zijn immers ook andere godsbeelden gangbaar.

Laat het dus maar over aan God zelf. Zijn Zoon, onze Heer Jezus, zegt dat Hij ooit op het wereldtoneel zal verschijnen om een duidelijkheid te brengen waar niemand omheen kan.

In afwachting van zijn komst mogen we om ons heen kijken om te zien waar zijn Geest nu al eenheid brengt. Het is altijd weer bijzonder om iemand te ontmoeten die net als jij gegrepen is door die ene God. Eenheid, we maken het niet, we krijgen het.

Kornelis Harmannij

Boos

Het duurt lang, te lang. Het begint je te irriteren. Je wordt boos, al weet je niet precies om wat of op wie. Je wordt boos op alles en iedereen.

Is het fout om boos te zijn? God zegt dat Hij ook wel eens boos is. Hij blijft niet onbewogen bij alle misstanden in deze wereld. Hij is er verontwaardigd over. Gelukkig wel!

Tegelijk vertelt onze God dat Hij in zijn boosheid zijn liefde niet vergeet. Juist omdat Hij verontwaardigd is over alles wat fout gaat, werkt Hij continu aan herstel. Hij wil het weer goed krijgen, voor altijd.

We zien die combinatie ook bij Jezus, Gods Zoon. Een bewogen mens, vol liefde. Zo kennen we Hem graag. Maar wat kon Hij tegelijk fel zijn tegen bedriegers, tegen mensen die zichzelf beter vonden dan anderen! Juist vanwege zijn liefde was Hij soms behoorlijk boos.

Ga dat eens na bij jezelf, als je ergens boos om bent. Waarom ben ik dat? Heb ik daar reden voor? Is het werkelijk omdat anderen fouten maken, of is het vooral mijn eigen frustratie, mijn eigen gevoelens van machteloosheid, die ik van me afsla in willekeurige boosheid?

Het verschil is gauw te merken. De boosheid die uit den boze is, is boosheid waarin je blijft hangen. Maar de boosheid die uit God voortkomt, gaat gepaard met liefde. Begin maar met het herstellen van je eigen fouten, en zet je ervoor in om ook de fouten van die ander goed te maken.

Kornelis Harmannij

Zekerheid

“Wilt u de hypotheekrente vastzetten voor tien jaar, of voor twintig jaar?”, vroeg de dame van de bank. “Bij twintig jaar is de rente wel iets hoger; u koopt als het ware een stukje zekerheid”.

Ik vond dat treffend gezegd: ‘een stukje zekerheid’. Wij bouwen ons bestaan met allemaal van die kleine stukjes. De voorwaarden in het contract, onze verzekeringen, onze relaties, ons spaarpotje, het zijn allemaal ‘stukjes zekerheid’ die ons een veilig gevoel moeten geven.

Totdat er iets gebeurt waar je totaal niet op gerekend had. Een heftige ziekte, verlies van je baan, een verbroken relatie, een valse aanklacht, ze kunnen zomaar alle zekerheden omver gooien. Dan blijken al die stukjes zekerheid niet meer waard dan de scherven van je droom.

De zekerheid die God biedt, werkt daarom anders. Hij biedt geen losse stukjes, maar geeft zijn eigen Zoon als vaste basis onder heel ons leven, in al zijn facetten. Christus Jezus is ons bestaan doorgegaan om de losse eindjes aan elkaar te knopen en alles samen opnieuw aan God te verbinden.

Dan kan er nog steeds van alles gebeuren. Maar Hij is er bij en houdt ons vast. Hoe diep je ook valt, Hij vangt ons op. Voor wie gelooft is dan zelfs de dood geen eindstation. Christus Jezus laat ons immers delen in zijn onaantastbaar leven.

Het mooiste is dat je voor deze zekerheid niets extra’s betaalt. Dat heeft Jezus al voor ons gedaan. Zijn Geest deelt het gratis uit.

Kornelis Harmannij